Smiley face
Smiley face
Smiley face

لە ناوچە دابڕێندراوەکان هەوڵی لەناوبردنی زمانی کوردیی دەدرێت

2018-05-16 11:03:47



ڕۆژنیوز - که‌رکوک

 

به‌پێی ده‌ستوری عێراقی زمانی کوردیی وه‌ک زمانێکی فه‌رمی وڵات ناسێندراوه‌، به‌ڵام نەک تەنیا ئەوەی وەک زمانی فەرمیی مامەڵەی لەگەڵدا ناکرێت، بەڵکو لە ناوچە دابڕێندراوەکاندا هەوڵی له‌ناوبردنی زمانی کوردیی لە ناوەندەکانی خوێندندا دەدرێت.

 

١٥/ئایار-ی هەموو ساڵێک ڕۆژی زمانی کوردییە، هەرچەندە له‌ دوای ڕووخانی ڕژێمی به‌عس و داڕشتنه‌وه‌ی ده‌ستوور بۆ گەلانی عێراق، زمانی کوردیی و عه‌ره‌بیی وه‌ک زمانی فه‌رمیی عێراقیه‌کان جێگیرکرا، بەڵام هەتائێستا ئەو بڕگە و ماددانە وەک خۆی جێبەجێ نەکراوە.

 

بەگوێرەی لێدوانێکی ڕه‌ئوف سه‌عدوڵا، به‌ڕێوبه‌ری به‌شی خوێندنی کوردی له‌ شاری که‌رکوک، بۆ ڕۆژنیوز، "له‌ وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده‌ی عێراق-ه‌وه‌ کار له‌سه‌ر پڕۆژه‌یه‌ک ده‌کرێت، بۆ ئه‌وه‌ی خوێندنی کوردیی له‌ پارێزگاکانی که‌رکوک و موسڵ و دیاله‌ و سەلاحه‌دین، بگۆڕن بۆ زمانی عەرەبیی و سیستمەکەش بگۆڕن بۆ ئەو سیستمەی، کە عێراق پەیڕەوی دەکات".

 

 

بەرپرسانی خوێندنی کوردیی لە کەرکوک هۆشدارییان داوە بە وەزارەتی پەروەردەی حکومەتی هەرێم و داوایان کردووە، کە لەئەگەری جێبەجێکردنی بڕیارێکی لەو شێوەیەدا، گۆڕانکارییەکە وانه‌ی زمانی کوردیی و کۆمه‌ڵایه‌تیی نه‌گرێته‌وه‌، چونکه‌ وانه‌ی کۆمه‌ڵایه‌تیی، کە له‌ سێ به‌ش( جوگرافیا، مێژوو ، هاونیشتمانی)پێک دێت، وابه‌سته‌یه‌ به‌ چاره‌نووسی گه‌لی کورده‌وه.

 

هەروەها، داوایانکردووە، کە لیژنه‌یه‌ک له‌ خوێندنی کوردیی له‌ که‌رکوک ئامادەیی هەبێت لە داڕشتنی پرۆژەکەی وەزارەتی پەروەردەی عێراق، بۆ ئه‌وه‌ی هه‌وڵ بده‌ن که‌مترین گۆڕانکاریی له‌ سیسته‌می خوێندنی کوردیی بکرێت.

 

مادام کوردیی زمانی فەرمیی عێراقە، به‌ پێی ماددە ده‌ستورییه‌که‌، په‌رله‌مانتاری کورد ده‌توانێت له‌ به‌غدا به‌ زمانی کوردیی قسه‌ بکات، هه‌روه‌ها هه‌ر وه‌زیر و به‌ڕێوبه‌رێک به‌رپرسێکی کورد له‌ عێراق به‌ کوردیی قسه‌ بکات، هه‌روه‌ها نوسراوه‌ فه‌رمیه‌کانی وڵات به‌ زمانی کوردیی و عه‌ره‌بی ده‌ربکرێت، بەڵام تا ئێستا ئەو ماده‌یه‌ کاران نه‌کراوە.

 

هەروەها، ئەونوسراوە فەرمییانەی، کە لە هەرێمی کوردستانەوە دەڕوات بۆ بەغدا و بەزمانى کوردیى دەنووسرێت، دەبێت وەرگێڕانى بۆ بکرێت بۆ سەر زمانى عەرەبیى و پاشان ڕاستاندنى(تەسدیق) بۆ بکرێت، بەڵام ئەمە پێچەوانەى دەستوور و ئەو یاسایەیە کە بەناوى یاساى زمانە فەرمییەکان پەرلەمانى عێراق لەساڵى ٢٠١٢ دا پەسەندى کرد، کە دەڵێت"هەموو ناوەندێک وەڕگێڕى تایبەت بەخۆى هەیە، پێویستە ئەو نوسراوە کوردییانەى دەڕۆن لەلایەن ئەو وەرگێڕەوە ڕاستی نووسراوەکە دڵنیا بکرێتەوە".

 

هه‌ژار ڕه‌شید کاکەیی، پارێزه‌ر له‌ شاری که‌رکوک، هۆکاری کارنەکردن بەو یاسا و ماددانەی دەستوری بۆ خەمساردیی کورد لە بەغدا گەڕاندەوە و وتی:"په‌رله‌مانتار و به‌رپرسانی عێراق ته‌نها بۆ ماده‌ و یاخود پاره‌ له‌ بەغدان، نه‌ک بۆ خزمه‌تی هاوڵاتیان".

 

 

هەژار ڕەشید، وتیشی:"له‌ ئه‌گه‌ری کارا کردنی ئه‌و ماده‌یه‌، هه‌زاران هاوڵاتی کورد هه‌لی کاریان بۆ ده‌ڕه‌خسا، ئه‌وه‌ش به‌ بانگهێشت کردنیان بۆ شاره‌کانی عێراق به‌مه‌به‌ستی کاری وه‌رگێڕیی(مترجم)".

 

لەبەرامبەردا، فه‌رهاد قادر، ئه‌ندامی ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق، له‌ لیژنه‌ی په‌روه‌رده‌، وتی:"لە ئەنجومەنى نوێنەرانى عێراق هیچ ڕێگرییەک نییە بۆ بەکارهێنانى زمانى کوردیى، بەڵام ئەو ماوەیەى دەدرێتە پەرلەمانتاران بۆ ئەوەى قسەبکەن خولەکێکی یان دوو خولەکە و پێویستە وەرگێڕێکى خێرا هەبێت بۆ ئەوەى قسەکانت وەربگێڕێت بۆ زمانى عەرەبیى، تاوەکو ئێستاش لە ئەنجومەنى نوێنەرانى عێراق وەرگێڕێکى خێراى نییە بۆ ئەو مەبەستە".

 

 

ئه‌و ئه‌ندامی لیژنه‌ی په‌روه‌رده‌ له‌ ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق، ئاماژه‌ی به‌وه‌شکرد، کە بەشى زمانى کوردیى لە زانکۆى بەغدا لەبەردەم مەترسیی داخستندا بووە لە هەردوو کۆلێژى پەروەدە و کۆلێژى زمان، بۆ ماوەى دوو ساڵیش خوێندن تێیدا هەڵپەسێردرا، بەڵام بە هەموڵی ئەوان جارێکی دیکە کراوەتەوە.

 

لەکۆتاییدا، فەرهاد قادر، ڕایگەیاند:"ئەوەى کراوە بۆ زمانى کوردیى لەڕووى یاسایى و دەستوورییەوە بەسە بۆئەوەى پەرە بە زمانى کوردیى بدرێت، ئەوەى کە پێویستە ئێمە ئەنجامى بدەین داواکردنى جێبەجێ کردنى ئەو یاساو دەستوورەیە، ئەوەش بەسە بۆ ئەوەى، کە ئاستى زمانى کوردیى بچێتە ئاستى زمانى عەرەبى لە عێراقدا".

 

 

ش.ف



-
RojNews
په‌یوه‌ندی


Korek       : +964 7508749379

Asia          : +964 7718835920

Normal     :   +964 533361295

Email  : rojnewsso@gmail.com
© Copyright 2015 . Hemû mafên portala ROJNEWS Ajansa Nûçeyan a Roj hatine parastin